Kennisbank

Betalingsachterstand? Zo pakt u het rustig aan

19 augustus 2026 · Schuldhulpservice.nl

Een rekening niet op tijd betaald? Een betalingsachterstand overkomt veel mensen en is bijna altijd op te lossen als u er op tijd bij bent. Wij leggen uit wat er gebeurt als u niet betaalt, wat u vandaag kunt doen en waar u per soort schuld terechtkunt.

Vrouw aan de keukentafel bekijkt rustig haar post en rekeningen

Wat is een betalingsachterstand?

Een betalingsachterstand betekent dat u een rekening niet op tijd heeft betaald. Dat kan één rekening zijn, zoals de huur of de energierekening, of meerdere rekeningen tegelijk. Een achterstand is nog geen grote schuld, maar wel een signaal om nu iets te doen. Hoe eerder u handelt, hoe meer ruimte er is om er samen met de schuldeiser uit te komen en om extra kosten te voorkomen.

Hoe ontstaat een betalingsachterstand?

Een achterstand overkomt heel veel mensen, en bijna nooit door onwil. Meestal is er iets veranderd in uw situatie: minder inkomen, ziekte, een scheiding, een tegenvallende afrekening of een periode waarin de post zich opstapelde. Soms betaalt u de ene rekening en schuift de andere op. U bent hierin niet de enige, en het zegt niets over u als persoon. Belangrijker dan hoe het is ontstaan, is wat u nu kunt doen.

Wat gebeurt er als u niet betaalt?

Blijft een rekening openstaan, dan doorloopt bijna elke schuldeiser dezelfde route. Eerst krijgt u een betalingsherinnering. Reageert u niet, dan volgt een aanmaning. Voor consumenten geldt de Wet incassokosten (WIK): een schuldeiser moet u eerst een veertiendagenbrief sturen voordat incassokosten mogen worden gerekend. In die brief krijgt u nog veertien dagen de tijd, gerekend vanaf de dag nadat u de brief heeft ontvangen. De incassokosten bedragen minimaal 40 euro. Reageert u daarna nog niet, dan kan de vordering naar een incassobureau of een gerechtsdeurwaarder gaan. Een deurwaarder mag, na een uitspraak van de rechter, beslag leggen op uw loon, uitkering of bankrekening. In ons artikel wat doet een deurwaarder leest u hoe dat werkt, en in eerste hulp bij een aanmaning wat u bij de eerste brieven kunt doen. Meer over de kosten leest u op onze gids incassokosten en aanmaning.

Doe dit vandaag

  1. Open al uw post. Ook de brieven die spannend voelen. Leg ze op datum en noteer per brief het bedrag en de termijn.
  2. Maak een overzicht. Zet op een rij welke rekeningen openstaan, hoeveel het is en bij wie. Zo ziet u in één oogopslag waar u staat.
  3. Bepaal de volgorde. Niet elke rekening is even dringend. Lees welke rekening u eerst betaalt om uw huis, energie en zorgverzekering veilig te stellen.
  4. Neem contact op met de schuldeiser. Leg uit dat u de rekening ziet en een oplossing zoekt. Vraag om uitstel of een betalingsregeling. De meeste bedrijven werken liever mee dan dat zij een dure incasso starten.
  5. Betaal wat u wel kunt. Ook een deelbetaling laat zien dat u meewerkt en verlaagt het openstaande bedrag.

Welke rekening betaalt u eerst?

Als het geld niet toereikt om alles te betalen, is de volgorde belangrijk. Geef voorrang aan de rekeningen die uw dagelijks leven raken: uw huur of hypotheek, uw energie en water, en uw zorgverzekering. Bij deze rekeningen zijn de gevolgen van niet betalen het grootst, denk aan afsluiting of het verlies van uw woning. Boetes, aankopen op afbetaling en overige rekeningen komen daarna. Een uitgebreid stappenplan vindt u in welke rekening betaal ik eerst.

Hulp per soort schuld

Bij welke rekening zit u vast? Per soort schuld leggen wij uit wat er precies gebeurt en wat u kunt doen. Bekijk bijvoorbeeld huurachterstand, een energierekening die u niet kunt betalen, achterstand bij uw zorgverzekering, een CJIB-boete, Klarna of achteraf betalen, uw studieschuld bij DUO, een creditcardschuld, toeslagen terugbetalen, uw telefoonrekening of een belastingaanslag. Elke gids beschrijft de route van die specifieke schuldeiser en welke regeling past.

Regelingen die kunnen helpen

Voor bijna elke rekening bestaat een oplossing. Een betalingsregeling is vaak de rustigste weg: u spreekt af het bedrag in termijnen te betalen, zodat de kosten niet verder oplopen. Hoe u dat aanpakt, leest u in betalingsregeling aanvragen. Heeft u meerdere schuldeisers en lukt het niet meer met losse afspraken, dan kan een formele schuldregeling in beeld komen, zoals een minnelijk traject (MSNP) of de wettelijke schuldsanering (WSNP). Die trajecten regelt u niet zelf; uw gemeente en de kredietbank begeleiden u daarin. Uitgebreide uitleg over deze trajecten vindt u op schuldenplatform.nl.

Gratis hulp van uw gemeente

Iedereen kan gratis terecht bij de gemeentelijke schuldhulpverlening. Volgens de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening heeft u na uw aanmelding binnen vier weken een eerste gesprek, en krijgt u binnen acht weken na dat gesprek een beslissing met een plan van aanpak. Is er een dreigende situatie, zoals een woningontruiming of afsluiting van energie of water, dan volgt het eerste gesprek binnen drie werkdagen. Trek dus op tijd aan de bel; wachten maakt het zelden makkelijker.

Betalingsachterstand in uw situatie

Elke levensfase brengt eigen uitdagingen mee. Wij hebben aparte pagina's voor schulden bij jongeren en studenten, schulden na een scheiding, schulden in het gezin en schulden bij ouderen. Zo vindt u uitleg die past bij uw eigen situatie.

Wanneer schakelt u ons in?

Ziet u door de bomen het bos niet meer, of krijgt u post van meerdere schuldeisers tegelijk? Dan is het slim om even samen te kijken. Wij zijn een onafhankelijke wegwijzer en vraagbaak. Wij helpen u uw post ordenen, leggen uit welke regeling bij welke schuldeiser past en verwijzen u door naar de juiste instantie, zoals uw verhuurder, energieleverancier, het CAK, het CJIB, DUO, de Belastingdienst of uw gemeente. Wij lossen uw schulden niet zelf op, maar wij zorgen dat u weet welke stap nu het beste werkt. Komt een formele schuldregeling in beeld, dan vindt u meer verdieping op schuldenplatform.nl.

Plan een gratis intakegesprek

Wij bellen u binnen 24 uur op werkdagen terug. In een rustig gesprek bespreken wij welke stap voor u nu het beste werkt.

Bel 085-9027796 of vraag een terugbelverzoek aan.

Meer uit de kennisbank