Wat doet een deurwaarder? Uw rechten op een rij

Deurwaarder of incassobureau: waar zit het verschil?

Deze twee worden vaak door elkaar gehaald, maar zij hebben heel verschillende bevoegdheden.

• Een incassobureau is een gewoon bedrijf dat namens een schuldeiser probeert een openstaand bedrag te innen. Zij mogen u brieven sturen en bellen, maar meer ook niet. Zij mogen geen beslag leggen, uw woning niet betreden en geen spullen meenemen. U bent niet verplicht met hen in gesprek te gaan, al is het meestal wél verstandig om te reageren.
• Een gerechtsdeurwaarder is een openbaar ambtenaar, benoemd bij Koninklijk Besluit. Zij mogen officiële stukken uitreiken (dagvaardingen, vonnissen), beslag leggen op inkomen, bankrekening of spullen, en een woning ontruimen. Dat mag pas na een uitspraak van de rechter.

Een deurwaarderskantoor kan óók incassowerk doen zonder rechterlijk vonnis. Zolang er nog geen vonnis is, heeft de deurwaarder in dat werk dezelfde bevoegdheden als een gewoon incassobureau.

Hoe verloopt een gerechtelijke procedure?

Meestal is het proces:

1. De schuldeiser stuurt herinnering en aanmaning (zie eerste hulp bij een aanmaning).
2. Wordt er niet betaald, dan schakelt de schuldeiser een incassobureau of deurwaarder in.
3. Blijft betaling uit, dan volgt een dagvaarding: een oproep om voor de rechter te verschijnen.
4. De rechter doet uitspraak. Wint de schuldeiser, dan is er een vonnis.
5. Met dat vonnis mag de deurwaarder beslag leggen of tot ontruiming overgaan.

Krijgt u een dagvaarding? Reageer altijd, ook als u het niet eens bent met de vordering. Verschijnt u niet, dan spreekt de rechter meestal een verstekvonnis uit. Vraag desnoods hulp bij het Juridisch Loket of de sociaal raadslieden van uw gemeente.

De beslagvrije voet: wat blijft er over?

De beslagvrije voet is het minimumbedrag dat u per maand moet overhouden om van te leven, ook als er beslag ligt op uw loon of uitkering. Sinds 2021 wordt dit bedrag op een eenvoudiger en eerlijker manier berekend door alle deurwaarders volgens dezelfde regels. De beslagvrije voet hangt af van uw inkomen, gezinssituatie, woonlasten en zorgverzekering.

Belangrijk om te weten:

• De deurwaarder moet u een berekening geven van uw beslagvrije voet.
• Klopt die berekening niet? Vraag om een correctie en lever de juiste gegevens aan (loonstroken, huur, zorgpremie).
• Bij twijfel kunt u een controleberekening laten maken door uw gemeente of de landelijke rekentool.

Wat mag de deurwaarder wel en niet?

Wel: beslag leggen op uw loon of uitkering, op uw bankrekening, op uw auto, of op inboedel. Ook mag hij, met een vonnis, uw woning ontruimen.

Niet: uw woning binnengaan zonder toestemming (behalve met een deurwaardersexploot en, indien nodig, een sterke arm). Ook mag hij niet zomaar spullen meenemen die u echt nodig heeft voor uw dagelijks leven, zoals uw bed, uw kleding of een basiskoelkast.

De deurwaarder is verplicht zich netjes te gedragen. Voelt u zich onheus bejegend, dan kunt u een klacht indienen bij de Koninklijke Beroepsorganisatie van Gerechtsdeurwaarders (KBvG).

Wat kunt u vandaag doen?

1. Lees de brief van de deurwaarder rustig door. Noteer datum, dossiernummer en het genoemde bedrag.
2. Neem contact op. Ook een deurwaarder wil vaak een regeling, mits die realistisch is. Lees hierover in betalingsregeling aanvragen.
3. Controleer uw beslagvrije voet, als er beslag is gelegd.
4. Zet uw vaste lasten op orde. Ons artikel welke rekening betaal ik eerst helpt daarbij.
5. Vraag hulp bij uw gemeente. Schuldhulpverlening is gratis en kan bemiddelen bij de deurwaarder.

Wanneer komt een formele schuldregeling in beeld?

Heeft u meerdere schuldeisers en deurwaarders tegelijk? Dan is een individuele regeling vaak niet meer haalbaar. Een minnelijk traject (MSNP) of de wettelijke schuldsanering (WSNP) kan dan uitkomst bieden. Uitgebreide uitleg vindt u op schuldenplatform.nl.

Wij helpen u door de brieven heen

Wij zijn een onafhankelijke wegwijzer en vraagbaak. Wij lezen mee, leggen uit wat elke brief betekent en verwijzen u door naar de juiste instantie, zoals uw gemeente, het Juridisch Loket of een schuldhulpverlener. Wij onderhandelen niet zelf met de deurwaarder; wij zorgen dat u goed voorbereid het gesprek in gaat.